Λίγες μέρες πριν, το Υπουργείο Παιδείας ανακοίνωσε αιφνιδιαστικά ότι η επιλογή των νέων διδακτικών βιβλίων θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως τις 18 Ιουνίου για την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση και έως τις 29 Ιουνίου για τη Δευτεροβάθμια.
Η πολιτική ηγεσία που χρειάστηκε πέντε ολόκληρα χρόνια ( από το 2021 που ψηφίστηκε ο νόμος για το πολλαπλό βιβλίο ), απαιτεί τώρα από τους εκπαιδευτικούς της Πρωτοβάθμιας μέσα σε δύο μόλις εβδομάδες να μελετήσουν, να αξιολογήσουν και να επιλέξουν δεκάδες διδακτικά πακέτα. Το ίδιο παράλογη είναι η απαίτηση στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Την περίοδο που οι εκπαιδευτικοί επιτηρούν στις Πανελλαδικές Εξετάσεις, συμμετέχουν στα βαθμολογικά κέντρα, διορθώνουν γραπτά, καταρτίζουν θέματα για τις ενδοσχολικές εξετάσεις και ολοκληρώνουν τις διαδικασίες έκδοσης αποτελεσμάτων, καλούνται ταυτόχρονα να λάβουν μία από τις σημαντικότερες παιδαγωγικές αποφάσεις των τελευταίων ετών.
Και όλα αυτά, ενώ εξακολουθούν να εκκρεμούν δεκάδες ενδικοφανείς προσφυγές εκδοτών για εγκεκριμένα και μη διδακτικά πακέτα. Μόλις πριν από λίγες ημέρες το ίδιο το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής απέστειλε έγγραφο προς τα Πανεπιστήμια ζητώντας την άμεση υπόδειξη μελών ΔΕΠ και Ομότιμων Καθηγητών προκειμένου να συγκροτηθούν οι ειδικές επιστημονικές επιτροπές που θα εξετάσουν τις προσφυγές αυτές.
Επομένως, δημιουργούνται εύλογα ερωτήματα:
Πώς καλούνται τα σχολεία να επιλέξουν βιβλία όταν η διαδικασία αξιολόγησης δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί; Τι θα συμβεί αν από την εξέταση των προσφυγών προκύψουν αλλαγές στον κατάλογο των εγκεκριμένων βιβλίων; Τι θα συμβεί αν ανατραπούν αποφάσεις αξιολόγησης;
Πέντε χρόνια μετά τη θεσμοθέτησή του, το πολλαπλό βιβλίο αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα της εκπαιδευτικής πολιτικής της κυβέρνησης: μεγάλες εξαγγελίες, ατελείωτες καθυστερήσεις, διοικητικό χάος και μετάθεση ευθυνών στους εκπαιδευτικούς.
Τους προβληματισμούς μας σχετικά με το πολλαπλό βιβλίο τους αναδείξαμε και σε προηγούμενη ανακοίνωσή μας την οποία παραθέτουμε:
''Το ΥΠΑΙΘΑ έχει προχωρήσει εδώ και τρία χρόνια στη συγγραφή των νέων αναλυτικών προγραμμάτων -τα οποία συνάντησαν σφοδρή κριτική και αντιδράσεις- χωρίς την παραμικρή διαβούλευση με τους εκπαιδευτικούς και τις επιστημονικές ενώσεις.
Η ύπαρξη διαφορετικών βιβλίων, από τα οποία θα μπορούν να επιλέγουν ένα οι Σύλλογοι Διδασκόντων, δε συνεπάγεται σε καμία περίπτωση το “πολλαπλό βιβλίο”, όπως ισχυρίζεται το ΥΠΑΙΘΑ. Το βιβλίο παραμένει ένα σε κάθε σχολείο. Αυτό που αλλάζει, είναι πως κάθε σχολείο θα μπορεί να επιλέγει διαφορετικό βιβλίο. Έτσι για παράδειγμα, άλλο βιβλίο θα έχει ένα Πρότυπο και άλλο ένα τυπικό σχολείο. Η ύπαρξη νέου, συμπληρωματικού, βοηθητικού (κατά κύριο λόγο ψηφιακού) εκπαιδευτικού υλικού δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση “πολλαπλό βιβλίο”, ούτε κάποια πρωτοτυπία. Οι εκπαιδευτικοί, άλλωστε, χρησιμοποιούμε, συμπληρωματικά, διάφορες σημειώσεις και άλλα εγχειρίδια.
Στην ουσία, αυτό που θα γίνει είναι η δημιουργία πολλών κατηγοριών διδακτικών βιβλίων για κάθε σχολείο, ανάλογα με το κοινωνικό-οικονομικό υπόβαθρο των μαθητών του και την περιοχή που εδρεύει. Ουσιαστικά λοιπόν, οι εκπαιδευτικοί και οι σύλλογοι διδασκόντων θα κληθούν να κατατάξουν οι ίδιοι τους μαθητές τους. Έτσι, μέσα από την επιλογή βιβλίου, γίνεται ένα ακόμα βήμα στη διάσπαση του ενιαίου χαρακτήρα της εκπαίδευσης και στη δημιουργία σχολείων πολλών ταχυτήτων, καθώς τα “καλά” σχολεία, αντιγράφοντας το Αγγλοσαξωνικό σύστημα, θα μπορούν να επιλέγουν βιβλία πιο υψηλών απαιτήσεων ενώ τα “άλλα” σχολεία θα επιλέγουν αυτά που θα περιέχουν πιο στοιχειώδεις γνώσεις.
Το ΥΠΑΙΘΑ υποστηρίζει ότι «στόχος της μεταρρύθμισης είναι η απομάκρυνση από την αποστήθιση […], καθώς και ο εμπλουτισμός των διαθέσιμων διδακτικών εργαλείων των εκπαιδευτικών». Αν, όμως, η ύλη ποικίλλει από σχολείο σε σχολείο, πώς θα διασφαλίζεται η ενιαία επίτευξη των Προσδοκώμενων Μαθησιακών Αποτελεσμάτων για όλα τα παιδιά;
Πρόκειται, τελικά, για κατηγοριοποίηση των σχολείων και για προκλητική στήριξη της κερδοφορίας εκδοτικών οίκων και συγγραφικών ομάδων, που ήδη έχουν κατακλύσει το εμπόριο με βοηθήματα και θα διαθέτουν πλέον και δικά τους σχολικά εγχειρίδια λαμβάνοντας κρατικά χρήματα για τον σκοπό αυτό από τη φορολογία των εργαζομένων.
Είναι ανάγκη να τονιστεί , επίσης, η μεγάλη δυσκολία πρακτικής εφαρμογής του όλου εγχειρήματος διότι:
-Λόγω της κινητικότητας των εκπαιδευτικών από σχολείο σε σχολείο και από περιοχή σε περιοχή, είναι πολύ πιθανό οι εκπαιδευτικοί να επιλέξουν βιβλίο, που θα διδάξουν άλλοι και για παιδιά που δεν γνωρίζουν λόγω αλλαγής βαθμίδας ( Α΄ Γυμνασίου, Α΄ Λυκείου).
-Ένας αναπληρωτής, που εργάζεται σε 3 σχολεία , είναι πιθανό να κληθεί να διδάξει 3 διαφορετικά εγχειρίδια, χωρίς μάλιστα ο ίδιος να έχει επιλέξει κάποιο από αυτά.
-Οι φιλόλογοι έχουν πολλά διδακτικά αντικείμενα. Θα πρέπει να αφιερώσουν δεκάδες ώρες, ταυτόχρονα με τα πολλά διοικητικά και εκπαιδευτικά καθήκοντα που ήδη επωμίζονται, για να επιλέξουν και βιβλία, αυξάνοντας κατακόρυφα τον φόρτο εργασίας τους. -Αν ανάμεσα σε εκπαιδευτικούς μίας ειδικότητας υπάρχει διχογνωμία, καλείται ο Διευθυντής/η Διευθύντρια να επιλύσει το πρόβλημα. 'Έτσι, ένας Διευθυντής που είναι για παράδειγμα Φιλόλογος θα επιλέγει το βιβλίο της Φυσικής. Παράλληλα, για τα ΕΠΑΛ δεν προβλέπεται τίποτα! Ούτε νέα αναλυτικά προγράμματα, ούτε νέα βιβλία, ούτε εκσυγχρονισμός των εργαστηρίων.
Η απάντηση του κλάδου σε αυτούς τους σχεδιασμούς του ΥΠΑΙΘΑ οφείλει να είναι:
- Ενιαίος χαρακτήρας της μόρφωσης ως καθολικού δημόσιου αγαθού, που δεν
κατακερματίζεται με τη δημιουργία σχολείων πολλών ταχυτήτων, με διαφορετικά προγράμματα σπουδών και βιβλία , σύμφωνα με τις επιταγές Κυβέρνησης- ΕΕ- ΟΟΣΑ.
- Σύγχρονα αναλυτικά προγράμματα, στη βάση των σημερινών εξελίξεων και
δυνατοτήτων της επιστήμης και της τεχνολογίας, που θα εξασφαλίζουν ουσιαστική πολύπλευρη γνώση για όλους τους μαθητές, χωρίς διακρίσεις και αποκλεισμούς.
- Διδακτικά βιβλία που θα ανταποκρίνονται στις σημερινές μορφωτικές ανάγκες των μαθητών μας. - Σύγχρονο, συμπληρωματικό ψηφιακό υλικό στην υπηρεσία του εκπαιδευτικού για την κάλυψη της ύλης με επάρκεια''.
Το Δ.Σ. της Α΄ ΕΛΜΕ Κορινθίας:
- Ζητά από το Υπουργείο Παιδείας να αναστείλει τη διαδικασία επιλογής βιβλίων και να αποσύρει την Υ.Α. που καλεί τους εκπαιδευτικούς για την υλοποίησή της μέσα σε ασφυκτικό χρονικό διάστημα.
- Καλεί το Υπουργείο σε μια ουσιαστική διαβούλευση με τις εκπαιδευτικές Ομοσπονδίες και την εκπαιδευτική κοινότητα για το ζήτημα του πολλαπλού βιβλίου.
- Να διερευνηθεί από την ΟΛΜΕ και τη ΔΟΕ η δυνατότητα προσφυγής επί της διαδικασίας καθώς σύμφωνα με ΜΜΕ εκκρεμούν δεκάδες προσφυγές για διδακτικά πακέτα τα οποία ενδέχεται να έχουν επιλεγεί από σχολικές μονάδες και στη συνέχεια να αποσυρθούν.